1–18 Ay Arası Bebek Aktiviteleri Rehberi: Ay Ay Gelişimi Destekleyen Oyunlar

Bebeklik dönemi, insan hayatındaki en hızlı gelişim evresidir. İlk 18 ayda bir bebek; bedenini tanımayı, çevresiyle etkileşim kurmayı, hareket etmeyi, iletişim kurmayı ve öğrenmeyi büyük ölçüde oyunlar ve aktiviteler sayesinde keşfeder.

Bu nedenle oyun, bebekler için sadece vakit geçirme aracı değil; beyin gelişiminin, motor becerilerin ve duygusal bağın temel yapı taşıdır. Bu rehberde, 1 aydan 18 aya kadar bebeklerin gelişim dönemlerine uygun, evde kolayca uygulanabilecek, güvenli ve geliştirici aktiviteleri ay ay ve detaylı şekilde bulacaksınız.

Unutmayın: Her bebek kendi hızında gelişir. Bu yazı, bebeğinizle kıyas yapmak için değil, ona doğru şekilde eşlik edebilmeniz için hazırlanmıştır.

1–2 Ay Bebek Aktiviteleri: Dünyaya Uyum ve Güven Duygusu

Bu dönemde bebek için en önemli konu güvende hissetmek ve ebeveyniyle bağ kurmaktır. Görme mesafesi hâlâ sınırlıdır, seslere daha duyarlıdır ve başını kısa süreli kaldırabilir.

Bu Dönemde Desteklenen Gelişim Alanları

• Boyun ve üst gövde kasları
• Görsel odaklanma
• İşitsel farkındalık
• Anne-baba ile bağlanma

Yapılabilecek Aktiviteler

Yüz Yüze İletişim Zamanı Bebeğinizle göz hizasında konuşun, mimiklerinizi belirgin kullanın. Bu, sosyal bağlanmayı ve yüz tanımayı destekler.

Tummy Time (Karın Üstü Zamanı) Günde birkaç kez, kısa sürelerle bebeğinizi karın üstü yatırın. Bu, boyun, omuz ve sırt kaslarını güçlendirir.

Kontrast Kartlarla Bakma Oyunu Siyah-beyaz veya yüksek kontrastlı kartları yavaşça hareket ettirerek göz takibini teşvik edin.

Yumuşak Seslerle Tanıştırma Ninni söyleyin, sakin bir ses tonuyla konuşun. Bebek sesin yönünü bulmaya çalışarak işitsel algısını geliştirir.

3–4 Ay Bebek Aktiviteleri: Keşfetme ve Tepki Verme

Bu dönemde bebek; ellerini keşfetmeye başlar, seslere daha bilinçli tepki verir ve çevresiyle daha fazla etkileşime girer.

Bu Dönemde Desteklenen Gelişim Alanları

• El-göz koordinasyonu
• Sosyal etkileşim
• Görsel ve işitsel algı
• İlk iletişim tepkileri

Yapılabilecek Aktiviteler

Ayna Karşısı Oyunlar Bebeğinizi aynaya bakacak şekilde tutun. Kendi yüzünü ve sizin mimiklerinizi izlemesi sosyal farkındalığı artırır.

Ses Taklit Oyunu Bebeğinizin çıkardığı sesleri tekrar edin. Bu, dil gelişiminin ilk basamaklarından biridir.

Oyuncağa Uzatma Oyunu Hafif ve renkli bir oyuncağı uzatarak tutmasını teşvik edin. Bu, kas kontrolünü ve koordinasyonu geliştirir.

Resimlere Bakıp Anlatma Kitap okuyormuş gibi değil, resimleri gösterip basit cümlelerle anlatın. Bu, kelime dağarcığının temellerini atar.

5–6 Ay Bebek Aktiviteleri: Dokunma, Dönme ve Hareket

Bu dönemde bebek; dönmeye başlar, nesneleri ağzına götürür ve çevresini dokunarak keşfeder.

Bu Dönemde Desteklenen Gelişim Alanları

• Duyusal keşif
• Kaba motor beceriler
• Vücut kontrolü
• Nesne farkındalığı

Yapılabilecek Aktiviteler

Doku Keşif Sepeti Pamuklu kumaş, müslin bez ve yumuşak havlu gibi farklı dokuları keşfetmesine izin verin.

Dönmeye Teşvik Oyunu Oyuncağı yan tarafına koyarak ona doğru dönmesini teşvik edin. Bu, beden farkındalığını güçlendirir.

Müzikle Hareket Yumuşak bir müzik eşliğinde kollarını ve bacaklarını nazikçe hareket ettirin.

Ayna ve İsimlendirme Aynada kendini ve sizi göstererek basit kelimelerle isimlendirme yapın.

7–8 Ay Bebek Aktiviteleri: Oturma, Tutma ve Bilinçli Keşif

Bu dönemde bebek genellikle oturabilir, nesneleri bilinçli şekilde alıp bırakır.

Bu Dönemde Desteklenen Gelişim Alanları

• İnce motor beceriler
• Denge
• Sebep-sonuç ilişkisi
• Dikkat süresi

Yapılabilecek Aktiviteler

Kutuya Koy – Kutudan Çıkar Oyunu Oyuncağı kutuya koyup çıkarması, problem çözme becerisini geliştirir.

İki El Kullanma Oyunları Her iki eline birer oyuncak vererek eller arası koordinasyonu destekleyin.

Top Yuvarlama Oyunu Karşılıklı top yuvarlamak, hem sosyal etkileşimi hem koordinasyonu güçlendirir.

9–10 Ay Bebek Aktiviteleri: Emekleme, Takip ve Merak

Bu dönemde bebek emekler, saklanan nesneleri arar ve keşfetme isteği artar.

Bu Dönemde Desteklenen Gelişim Alanları

• Hareket koordinasyonu
• Mekânsal farkındalık
• Problem çözme
• Merak duygusu

Yapılabilecek Aktiviteler

Ev İçi Mini Parkur Yastık ve minderlerle güvenli bir parkur hazırlayın.

Sakla-Bul (Ce-ee) Oyunu Oyuncağı örtü altına saklayıp bulmasını isteyin. Bu, nesne sürekliliğini öğretir.

Taklit Oyunları El çırpma, bay bay yapma gibi hareketleri tekrar etmesini teşvik edin.

11–12 Ay Bebek Aktiviteleri: Ayağa Kalkma ve İlk Adımlar

Bu dönemde bebek tutunarak ayağa kalkar ve ilk adımlarına yaklaşır.

Bu Dönemde Desteklenen Gelişim Alanları

• Denge
• Kas gücü
• Dil gelişimi
• Özgüven

Yapılabilecek Aktiviteler

Destekli Yürüme Alanları Mobilyalar boyunca yürümesine izin verin.

İtme-Çekme Oyuncakları Yürürken itebileceği oyuncaklar kas gelişimini destekler.

Basit Komut Oyunları “Topu ver”, “Gel” gibi kısa komutlarla iletişimi güçlendirin.

13–15 Ay Bebek Aktiviteleri: Taklit, Oyun ve Bağımsızlık

Bu dönemde bebek daha rahat yürür ve taklit etmeyi çok sever.

Bu Dönemde Desteklenen Gelişim Alanları

• Sosyal gelişim
• İnce motor beceriler
• Özgüven
• İletişim

Yapılabilecek Aktiviteler

Rol Yapma Oyunları Oyuncak bebeği besleme, telefonla konuşuyormuş gibi yapma gibi oyunlar oynayın.

Blok Dizme ve Yıkma Kule yapıp yıkmasına izin vermek koordinasyon ve sabır geliştirir.

16–18 Ay Bebek Aktiviteleri: Keşif, Karakter ve Dil Gelişimi

Bu dönemde bebek daha hareketlidir ve kelime dağarcığı hızla artar.

Bu Dönemde Desteklenen Gelişim Alanları

• Dil gelişimi
• Problem çözme
• Bağımsızlık
• Sosyal farkındalık

Yapılabilecek Aktiviteler

Günlük Hayatı Oyunlaştırma Oyuncaklarla yemek yapma, temizlik yapma gibi oyunlar oynayın.

Basit Sorumluluklar “Oyuncağını kutuya koy”, “Topu getir” gibi küçük görevler verin.

Dış Mekân Keşfi Parkta yürüyüş, yaprak ve taş inceleme gibi güvenli keşifler yaptırın.

Oyun Neden Bu Kadar Önemli?

Bebekler için oyun:

• Öğrenmenin en doğal yoludur
• Kendini ve dünyayı tanıma aracıdır
• Anne-baba ile bağın güçlendiği en değerli zamandır

Bu yüzden önemli olan mükemmel oyunlar değil, birlikte geçirilen nitelikli ve güvenli zamandır.

⚠️ Önemli Bilgilendirme

Her bebek farklı hızda ve farklı şekilde gelişebilir. Bu yazıda yer alan bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır. Bebeğinizin gelişimiyle ilgili herhangi bir endişeniz varsa mutlaka bir uzmana danışınız.

Sıkça Sorulan Sorular (S.S.S)

1. Bebekler için en faydalı aktiviteler hangileridir? Bebeğin yaşına uygun, güvenli ve onu zorlamayan aktiviteler en faydalı olanlardır. Oyunlar motor, duyusal ve sosyal gelişimi birlikte desteklemelidir.

2. Her gün aktivite yapmak gerekir mi? Kısa ama düzenli etkileşimler, uzun ve yorucu aktivitelerden daha faydalıdır. Günlük oyun ve etkileşim yeterlidir.

3. Bebeğim bu aktiviteleri yapmak istemezse ne yapmalıyım? Zorlamadan, başka bir zaman tekrar deneyin. Bebeklerin ilgisi gün gün değişebilir.

4. Aktiviteler bebeğin gelişimini hızlandırır mı? Aktiviteler gelişimi “hızlandırmak” için değil, sağlıklı şekilde desteklemek içindir.

5. Ne zaman bir uzmana danışmalıyım? Bebeğinizin gelişimiyle ilgili belirgin bir gecikme veya sizi endişelendiren bir durum varsa mutlaka bir uzmana danışmalısınız.